Θα αυξηθεί η τιμή του καφέ λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή;
Η αυξανόμενη γεωπολιτική ένταση μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ισραήλ και του Ιράν έχει οδηγήσει τη Μέση Ανατολή σε μια νέα περίοδο αστάθειας, με έμμεσες αλλά σημαντικές επιπτώσεις στη διεθνή βιομηχανία καφέ. Παρόλο που ο καφές δεν συνδέεται άμεσα με την περιοχή, οι ευρύτερες οικονομικές και εφοδιαστικές διαταραχές επηρεάζουν την αλυσίδα εφοδιασμού, το κόστος και τη λειτουργία της αγοράς.
Η σύγκρουση κλιμακώθηκε στις 28 Φεβρουαρίου 2026, όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν κοινές επιθέσεις κατά του Ιράν, προκαλώντας αντίποινα σε όλη την περιοχή του Περσικού Κόλπου. Ένα από τα πιο κρίσιμα γεγονότα είναι ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, μιας στρατηγικής θαλάσσιας οδού μέσω της οποίας διακινείται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Αν και ο καφές δεν διέρχεται σε μεγάλο βαθμό από εκεί, η διακοπή αυτή έχει προκαλέσει ισχυρό ενεργειακό σοκ, με τις τιμές του πετρελαίου να ξεπερνούν τα 100 δολάρια ανά βαρέλι.
Η αύξηση των τιμών ενέργειας επηρεάζει σχεδόν κάθε τομέα. Το πετρέλαιο αποτελεί βασικό παράγοντα για τις μεταφορές, τη βιομηχανία και τη γεωργία, με αποτέλεσμα να αυξάνονται τα κόστη σε όλη την αλυσίδα του καφέ. Τα μεταφορικά και τα ασφάλιστρα έχουν αυξηθεί σημαντικά, καθώς πολλά πλοία αποφεύγουν την περιοχή και ακολουθούν μεγαλύτερες διαδρομές μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας, προκαλώντας καθυστερήσεις έως και αρκετές εβδομάδες.
Παρά τις πιέσεις αυτές, οι τιμές του καφέ δεν έχουν αυξηθεί σημαντικά. Οι Arabica έφτασαν προσωρινά τα 3,01 δολάρια/λίβρα, αλλά στη συνέχεια σταθεροποιήθηκαν. Αυτό οφείλεται κυρίως στις προβλέψεις για υπερπαραγωγή. Η Rabobank εκτιμά ότι η παγκόσμια παραγωγή θα φτάσει τα 180 εκατομμύρια σακιά το 2026/27, ενώ η Βραζιλία αναμένεται να καταγράψει ρεκόρ παραγωγής. Η αυξημένη προσφορά μειώνει τις ανησυχίες για ελλείψεις και περιορίζει την άνοδο των τιμών.
Ωστόσο, οι έμμεσες επιπτώσεις είναι έντονες. Το αυξημένο ενεργειακό κόστος επηρεάζει τους καφεκόπτες, ιδιαίτερα όσους χρησιμοποιούν μηχανές που λειτουργούν με φυσικό αέριο. Σε περιοχές όπως η Ασία, όπου η εξάρτηση από τη Μέση Ανατολή είναι μεγάλη, οι επιπτώσεις είναι πιο έντονες. Μακροπρόθεσμα, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε στροφή προς ηλεκτρικό εξοπλισμό.
Παράλληλα, αυξάνεται το κόστος των λιπασμάτων, καθώς η παραγωγή τους εξαρτάται από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Αυτό επιβαρύνει ιδιαίτερα τους μικρούς παραγωγούς, οι οποίοι δυσκολεύονται να απορροφήσουν τις αυξήσεις σε σχέση με μεγαλύτερες επιχειρήσεις.
Οι διαταραχές στις μεταφορές επηρεάζουν επίσης το εμπόριο. Όσοι έχουν συμφωνίες μελλοντικής αγοράς προστατεύονται εν μέρει, ενώ οι αγορές άμεσης παράδοσης αντιμετωπίζουν μεγαλύτερη αβεβαιότητα και κόστος. Επιπλέον, αυξάνονται τα ασφάλιστρα κινδύνου σε ορισμένες διαδρομές.
Συνολικά, η εξέλιξη της σύγκρουσης θα καθορίσει τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις. Παρά τις προσπάθειες σταθεροποίησης της αγοράς ενέργειας, η αβεβαιότητα παραμένει υψηλή. Για τον κλάδο του καφέ, η έγκαιρη εξασφάλιση προμηθειών και η προσαρμογή στις νέες συνθήκες είναι κρίσιμες για την αντιμετώπιση των προκλήσεων.
Παρόλο που η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή δεν επηρεάζει άμεσα τις τιμές του καφέ, έχει πραγματικές επιπτώσεις για τους καφεκόπτες, τους εμπόρους και τους παραγωγούς.
«Δεν αναμένω η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή να προκαλέσει διαταραχές στο επίπεδο της πανδημίας Covid-19, αλλά ίσως είναι ακόμη νωρίς για ασφαλή συμπεράσματα», εξηγεί η Carley, στρατηγικός αναλυτής εμπορευμάτων και χρηματιστής στην DeCarley Trading. «Αν η σύγκρουση αποκλιμακωθεί ή αν κάποια άλλη ομάδα ή οντότητα αναλάβει τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ, είναι πιθανό να εισέλθουμε σε έναν αποπληθωριστικό κύκλο, όπου τα μεταφορικά κόστη θα είναι χαμηλότερα και όλα θα κινούνται πιο γρήγορα. Είναι απίθανο, αλλά όχι αδύνατο.»
Πηγή perfectdailygrind.com
